Gigantyczne kleszcze na farmach trolli

Gigantyczne kleszcze na farmach trolli

SuperWizjer TVN opublikował w ostatnią sobotę reportaż śledczy „Farma Trolli” na temat spółki HGA Media, która jest wydawcą, m. in., portalu Pikio.pl, a w przeszłości była właścicielem także nieistniejącego już Newsweb.pl. Dziennikarze śledczy przeniknęli do struktur redakcyjnych tego ostatniego i mieli możliwość obserwowania od środka jak wygląda funkcjonowanie portalu tworzącego i dystrybuującego fałszywe wiadomości, czyli po prostu sławetne „fake newsy”.

Należy bardzo docenić fakt, że ogólnopolska stacja telewizyjna porusza ten ważny temat i uwrażliwia w ten sposób szerszą publikę na to wyjątkowo niepokojące i stale rozwijające się zjawisko, które kształtuje opinię publiczną w przestrzeni internetowej. Dzięki odważnym działaniom dziennikarzy, którzy z ukrycia nagrywali kamerą pracę redakcji (czy raczej „tzw. redakcji”) portalu Newsweb.pl mamy możliwość przekonać się jak cyniczne, bezpardonowe i pozbawione jakichkolwiek wartości (poza materialnymi) są działania tego typu podmiotów. Prezentowany przez nich know-how tworzenia przekazów internetowych poraża nie tylko bezczelnością, ale także precyzją i doskonałym rozumieniem sposobu angażowania ludzkich emocji. W tym przypadku rozsiewania nienawiści i lęku przed imigrantami/uchodźcami. Osoba nagrana (prawdopodobnie „redaktor naczelny”) tłumaczy dziennikarce SuperWizjera (działającej pod przykrywką), że należy pisać o kleszczach, które roznoszą uchodźcy w Niemczech określając je mianem „gigantycznych” zamiast wielkich, gdyż to wywrze większe wrażenie na odbiorcach i będzie się lepiej klikać. Z dumą opowiada on, że prezentowane przez niego „nowoczesne dziennikarstwo” jest bardziej efektywne, ponieważ jeden pracownik „redakcji” jest w stanie stworzyć (czyt. wymyślić) nawet kilkanaście artykułów dziennie, podczas gdy zwykły dziennikarz pracuje nad jednym tekstem kilka dni.
Z materiału dowiadujemy się również, że tego typu działalność biznesowa jest bardzo opłacalna. Właściciele spółki HGA Media szybko dorobili się pokaźnego majątku, bazując na angażowaniu ludzkich emocji w wątpliwej jakości przekazy internetowe. W czasach kryzysu finansowego wielu tradycyjnych redakcji medialnych zakrawa to na swoisty paradoks. Dożyliśmy czasów, gdy bardziej opłacalne jest tworzenie fake newsów niż rzetelne dziennikarstwo.
Reportaż skłania do niepokojących refleksji na temat kierunku w jakim zmierzają nowoczesne kanały komunikacji i wzbudza uzasadnione obawy o przyszłość dziennikarstwa. I na tym należałoby zakończyć niniejszy artykuł, chwaląc twórców reportażu i samą redakcję SuperWizjera TVN.

ALE

Niestety, sposób konstrukcji samego reportażu budzi spore kontrowersje. Pokazuje on tylko jedną stronę gorącego sporu politycznego, jaki od lat toczy się, w zaprezentowany w materiale sposób, w internecie. Pokazywane są treści, które wspierają obecną partię rządzącą, a rozbudzają niechęć względem imigrantów/uchodźców, co jest w dużej mierze zgodne z linią obecnej władzy (vide filmik o uchodźcach z ostatnich wyborów samorządowych). Widz może odnieść całkowicie mylne wrażenie, że problem fake newsów i tworzenia siejących nienawiść treści dotyczy tylko jednej strony sporu: tej bardziej prawicowej i ksenofobicznej. Co więcej, w reportażu zaprezentowana jest także swoista definicja zjawiska fake news (piąta sekunda drugiej części reportażu):

Skrajnie prawicowy portal Newsweb taśmowo produkuje fake newsy, czyli kłamliwe wiadomości o opozycji, imigrantach, czy Unii Europejskiej.

To naprawdę nie pomyłka, ani nie prima aprilisowy żart. Zgodnie z tym zdaniem wypowiedzianym w reportażu fake newsem są kłamliwe wiadomości o opozycji, imigrantach czy Unii Europejskiej! Zarówno sam reportaż jak i towarzysząca mu debata ekspertów w ani jednym miejscu nie wspomina, że problem fake news i tzw. farm trolli dotyczy wszystkich stron politycznego sporu i nie jest domeną wyłącznie strony bardziej prawicowej.
Po publikacji reportażu rozgorzała dyskusja na jego temat na Twitterze. Szybko wytknięto autorom, że tak naprawdę bazuje on w dużej mierze na opublikowanym przez tygodnik „Polityka” tekście Jana Rojewskiego, który zamieścił na ten temat poruszający wpis na swoim koncie na Facebooku. Autorzy nie powołują się na niego w żaden sposób, jakby on zupełnie nie powstał i to oni – jako pierwsi – nagłośnili temat. Jedną z osób, która krytycznie zareagowała na reportaż był Marcin Makowski, publicysta tygodnika „Do Rzeczy”, który opublikował, m. in., artykuł na temat portalu „Sok z buraka”, czyli siejącego nienawiść i tworzącego fałszywe wiadomości, tylko dokładnie w przeciwną stronę. Zapytaliśmy go o zdanie na temat zaprezentowanego materiału. Oto, co odpowiedział:

Oczywiście dziennikarz w reportażu ma pełne prawo do wyboru zakresu i perspektywy, z której omawia dane zjawisko, jeśli jednak reportaż reklamuje się, tytułuje i przedstawia jako dotyczący zjawiska politycznych fake newsów i farm trolli ogólnie, a pomija się przy tym jeden z największych tego typu fanpejdzy na FB („Sok z buraka”), to jest to niedochowanie należytej staranności.
W materiale brakuje przede wszystkim informacji, że bazuje on na tekstach dziennikarza Polityki, który wcześniej zajmował się tematem Pikio i Newsweb. Nie pokazuje się również, że te portale atakowały politycznie wszystkie partie, nie tylko opozycję, ponieważ ich zadaniem było żerowanie na sensacji i generowanie zysku, a nie krucjata polityczna w Polsce.
Z całą pewnością reportaż, choć przedstawia temat w formie mocno subiektywnej, powinien chociaż wspomnieć o szerokim spektrum zjawiska, które omawia. Turaj takiej pracy nie wykonano – całkowicie pomijając plagę fejkowych memów i farmy trolli działających również po stronie lewicowo-liberalnej.

Podsumowując, omawiany w niniejszym tekście materiał śledczy TVN budzi ambiwalentne odczucia. Z jednej strony, należy się cieszyć, że temat jest podejmowany. Ale z drugiej można dojść do smutnej konstatacji, że dziennikarze SuperWizjera, przy okazji publikacji materiału, chcieli „upiec dodatkową pieczeń” w postaci zasugerowania masowemu – w większości niezorientowanemu w temacie – odbiorcy, że problem fake news dotyczy wyłącznie jednej strony politycznego bądź światopoglądowego sporu. Dodatkowy niesmak budzi fragment dyskusji z udziałem ekspertów, połączonej z materiałem, w którym kilkukrotnie powtarza się, że oto prawdziwi dziennikarze (ci z SuperWizjera TVN) dochowują pewnych standardów pracy dziennikarskiej, w przeciwieństwie do pseudodziennikarzy, o których mowa w materiale. No niestety, nie jest to takie proste. Dziennikarze, jeśli chcą przestrzegać zasad etyki zawodowej, są zobowiązani do przywołania wcześniejszego materiału (w tym przypadku Jana Rojewskiego z „Polityki”) oraz poinformowania, że to zjawisko nie ma barwy politycznej, ale dotyczy wszystkich stron sporu, jaki jest podgrzewany nieustannie w internecie. Najczęściej dla zysku, ze zwykłej chciwości i potrzeby łatwego zarobku. Krótko mówiąc, wszyscy jesteśmy w gigantycznych kleszczach, którymi są farmy trolli i powinniśmy uczyć się im przeciwstawiać, poprzez uruchamianie krytycznego myślenia w samych sobie. Jak widać, trzeba je – niestety – uruchamiać także w stosunku do tradycyjnych przekazów medialnych.

Fot. Fragment materiału śledczego „Farma trolli” (SuperWizjer TVN).

EDIT: po publikacji niniejszego wpisu skontaktowali się z nami twórcy reportażu „Farma Trolli” prosząc o sprostowanie w zakresie powoływania się na tekst Jana Rojewskiego z tygodnika „Polityka” pt. „Ukryci za (prawicowym) portalem”. Bardzo wyraźnie zatem zaznaczamy, że kolejność wydarzeń była następująca:

  1. W czerwcu 2018 dziennikarka SuperWizjera TVN zatrudniła się w redakcji Newsweb.pl z intencją stworzenia materiału śledczego na ten temat.
  2. Tekst Jana Rojewskiego został opublikowany w tygodniku „Polityka” w sierpniu 2018, a zatem już po rozpoczęciu prac nad materiałem przez ekipę TVN. W tym czasie redaktorka pracująca w Newsweb.pl pod przykryciem miała możliwość obserwowania reakcji redakcji portalu na tekst Jana Rojewskiego.
  3. Artykuł pt. „Ukryci za (prawicowym) portalem”, mimo, że podejmuje temat spółki HGA Media i prowadzonych przez nią portali (m. in. Pikio.pl i Newsweb.pl), zawiera, zdaniem autorów reportażu „Farma trolli”, inne informacje niż ich materiał, a także wyciągane są w nim nieuprawnione wnioski i insynuacje, których nie zawiera materiał SuperWizjera TVN. Ze względu na powyższe fakty autorzy reportażu śledczego „Farma trolli” nie uznali powoływania się na tekst w tygodniku „Polityka” za zasadne. Między innymi dlatego, że mógł on wprowadzać odbiorców w błąd, poprzez wyciąganie nieuprawnionych wniosków.

W świetle powyższych faktów należy zaznaczyć, że autorzy materiału „Farma trolli” w SuperWizjerze TVN nie bazowali na tekście Jana Rojewskiego pt. „Ukryci za (prawicowym) portalem”.

Opinie wyrażane na blogu są opiniami autorów współpracujących z Instytutem Dyskursu i Dialogu. Każdy, kto chce wyrazić swoją opinię w ten sposób jest mile widziany! Zachęcamy do publikowania na naszym blogu, pod warunkiem, że we wpisie te same standardy będą stosowane wobec wszystkich stron sporu. Chętnych do publikowania prosimy o kontakt na: biuro@indid.pl

Instytut Dyskursu i Dialogu, wszelkie prawa zastrzeżone.

Debata „Czy to już koniec pandemii Covid-19”?

Debata „Czy to już koniec pandemii Covid-19”?

Będziemy na Slot Art Festival 2022!

Będziemy na Slot Art Festival 2022!

„IV Władza” w lesie, czyli edukujemy na Zlocie Drużyn ZHP Chorągwi Krakowskiej „CHODŹMY”

„IV Władza” w lesie, czyli edukujemy na Zlocie Drużyn ZHP Chorągwi Krakowskiej „CHODŹMY”

2. Zjazd Stacjonarny II edycji Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej SOCNGO

2. Zjazd Stacjonarny II edycji Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej SOCNGO

Raport podsumowujący monitoring przekazów medialnych nt. pandemii COVID-19

Raport podsumowujący monitoring przekazów medialnych nt. pandemii COVID-19

Zjazd Wolontariuszy INDID 2022

Zjazd Wolontariuszy INDID 2022

V Zjazd „Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej NGO”!

V Zjazd „Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej NGO”!

Szkolenia w Jeleniej Górze!

Szkolenia w Jeleniej Górze!

Szkolenie w Jeleniej Górze

Szkolenie w Jeleniej Górze

Szkolenia w Wałbrzychu

Szkolenia w Wałbrzychu

Szkolenie w Krakowie!

Szkolenie w Krakowie!

Szkolenia we Wrocławiu!

Szkolenia we Wrocławiu!

Rekomendacje dla NGO!

Rekomendacje dla NGO!

Nie daj się dezinformacji – wiarygodne źródła informacji z Ukrainy

Nie daj się dezinformacji – wiarygodne źródła informacji z Ukrainy

Dobry Dziennikarz 2021

Dobry Dziennikarz 2021

Spotkanie informacyjne nt. projektu!

Spotkanie informacyjne nt. projektu!

Dołączamy do K-PFOP!

Dołączamy do K-PFOP!

Szkoła Odpowiedzialności Cyfrowej NGO

Szkoła Odpowiedzialności Cyfrowej NGO

Andrzej Stankiewicz z nagrodą Dobrego Dziennikarza 2020!

Andrzej Stankiewicz z nagrodą Dobrego Dziennikarza 2020!

Gala Dobrego Dziennikarstwa 2020!

Gala Dobrego Dziennikarstwa 2020!

Monitoring kampanii prezydenckiej

Monitoring kampanii prezydenckiej

Trzeci numer D&D

Trzeci numer D&D

Praktyki studenckie online

Praktyki studenckie online

Konferencja „Co z tym dziennikarstwem?”

Konferencja „Co z tym dziennikarstwem?”

Zmieńmy MEDIA na DOBRE – zbiórka publiczna na monitorowanie mediów

Zmieńmy MEDIA na DOBRE – zbiórka publiczna na monitorowanie mediów

INDID MEDIA WATCH w Oxfordzie

INDID MEDIA WATCH w Oxfordzie

Wydajemy czasopismo!

Wydajemy czasopismo!

Konferencja w Bonn

Konferencja w Bonn

Wśród liderów światowej debaty — XXIX Forum Ekonomiczne w Krynicy

Wśród liderów światowej debaty — XXIX Forum Ekonomiczne w Krynicy

Byliśmy na Slot Art Festival 2019

Byliśmy na Slot Art Festival 2019

Debata „7 Grzechów Głównych Dziennikarstwa”

Debata „7 Grzechów Głównych Dziennikarstwa”

Instytut Dyskursu i Dialogu na Personal Democracy Forum 2019!

Instytut Dyskursu i Dialogu na Personal Democracy Forum 2019!

Zjazd Wolontariuszy 2018

Zjazd Wolontariuszy 2018

Szkolenie w Katowicach

Szkolenie w Katowicach

Zjazd Wolontariuszy INDID!

Zjazd Wolontariuszy INDID!

Konferencja podsumowująca projekt „Senior też Badacz!”

Konferencja podsumowująca projekt „Senior też Badacz!”

Konsultacje metodologii INDID!

Konsultacje metodologii INDID!

Projekty badawcze seniorów

Projekty badawcze seniorów

Wykłady z seniorami z ostatniego tygodnia

Wykłady z seniorami z ostatniego tygodnia

Wykład w Aleksandrowie Kujawskim

Wykład w Aleksandrowie Kujawskim

Inauguracja zajęć w ramach projektu „Senior też badacz!” – UTW Chełmno

Inauguracja zajęć w ramach projektu „Senior też badacz!” – UTW Chełmno

Konsultacje społeczne w Białym Borze (gmina Grudziądz)

Konsultacje społeczne w Białym Borze (gmina Grudziądz)

Relacja z seminarium w KPRM

Relacja z seminarium w KPRM

Relacja z EDUKATONU

Relacja z EDUKATONU

Konsultacje społeczne w Grudziądzu

Konsultacje społeczne w Grudziądzu

Materiał na edukaton

Materiał na edukaton

INDID w KPRM

INDID w KPRM

Jedziemy na EDUKATON!

Jedziemy na EDUKATON!

INDID W RADIOWEJ JEDYNCE

INDID W RADIOWEJ JEDYNCE

KONTAKT

 

Instytut Dyskursu i Dialogu
ul. Świętej Katarzyny 5/3, 87-100 Toruń

TEL. 509143332
biuro@indid.pl

 

Jeśli chcesz się z nami spotkać i porozmawiać, nie wahaj się, napisz do nas!

Faza REM

Faza REM

Wiele wskazuje na to, że niektórzy polscy dziennikarze są w fazie głębokiego uśpienia. W ostatnich dniach w tygodniku „Sieci” ukazał się wywiad braci Karnowskich z prezesem Prawa i Sprawiedliwości – Jarosławem Kaczyńskim. Jak wiadomo, „Gazeta Wyborcza” od jakiegoś czasu ujawnia nagrania dotyczące rozmów tego ostatniego z austriackim biznesmenem o trudnym nazwisku Gerald Birgfellner, na których słychać rozmowy na temat sposobu, w jaki spółka Srebrna ma zapłacić Austriakowi za wykonane usługi, co stawia w kłopotliwej sytuacji prezesa PiS. Na marginesie, warto wspomnieć, że uczestnicy debaty publicznej, rzecz jasna, nie omieszkali wykorzystać tej sytuacji do podzielenia się na dwa obozy – tym razem spod znaku „bomby” i „kapiszona”. Wykorzystują przy tym perfidnie specyfikę mediów społecznościowych i naiwność ludzką. Powyższy screen z Twittera, to wpis z fałszywego konta Jarosława Kurskiego (faktycznego naczelnego Wyborczej), który został udostępniony przez prawdziwego Jarosława Kurskiego w celu ostrzeżenia przed Fake newsem. Była to oczywiście próba prześmiewczego ukazania redaktora „Gazety” jako kogoś, kto zapowiada wielki materiał, a następnie nie publikuje niczego znaczącego. Trudno jednak odróżnić, prawda? Ktoś sprytnie podmienił małą literę „el” w nazwie użytkownika „JaroslawKurski” na dużą literę „I” jak Irena. Wygląda tak samo, jednak to inne słowo. Potem wystarczyło pobrać zdjęcie z prawdziwego profilu i Voila! Mamy gotową fałszywkę, niemal doskonałą.

Wracając do braci Karnowskich, można by się spodziewać, że w trakcie wywiadu z najbardziej wpływowym człowiekiem w Polsce, który staje w obliczu trudnych dla niego doniesień medialnych, usłyszymy kłopotliwe pytania, z których polityk posiadający władzę będzie się musiał gęsto tłumaczyć. Tymczasem mogliśmy, m. in., przeczytać takie oto pytania ze strony prowadzących wywiad:

„Czy PiS dobrze komunikuje swoje cele i swoje działania? Opozycja i życzliwe jej media budują obraz kraju, w którym afera goni aferę, a partia rządząca albo się broni, albo wręcz milczy.”

 

„Ostatni rok to była także próba pozyskania elektoratu dotąd niezwiązanego z PiS, również próba złagodzenia napięcia w kraju. Taki był przecież m.in. sens zmiany premiera.”

 

„Opozycja słała apele o wzajemny szacunek, ale teraz zachęca wręcz np. do nagonki na dziennikarzy TVP. A niektóre bojówki, bo tak to już można nazwać, działają coraz śmielej, czują się bezkarne.”

 

„Niektórzy politycy opozycji sięgnęli niedawno po metaforę mamuta lub dinozaura, którego nie można zabić frontalnym atakiem, ale który konsekwentnie obrzucany kamieniami w końcu pada. Tym mamutem/dinozaurem jest w tym ujęciu oczywiście PiS. Widać nadzieję, że liczne ataki jednak odkładają się w świadomości społecznej i przyniosą zmianę władzy.”

 

„Ostatnio opozycja rzuciła czymś, co – jak sądziła – było szczególnie dużym kamieniem. Zapowiadano „najważniejszy dzień w dziejach PiS”, mówiono o bombie. Taśmy opublikowane przez „Gazetę Wyborczą” okazały się jednak politycznym kapiszonem. Jaki jest pana komentarz do tej sprawy?”

Przyjrzyjmy się dokładnie tym pytaniom. Widać w nich, że dziennikarze absolutnie nie chcą zrobić jakiejkolwiek krzywdy swojemu rozmówcy, nie naciskają, nie dopytują o niewygodne wątki… Tymczasem sami krytykują przychylność TVN-u względem szeroko rozumianej opozycji, o czym można przekonać się na prowadzonym przez braci Karnowskich portalu wpolityce.pl (chociażby tu, tu bądź tu). Funkcją i powinnością medium jest bezsprzecznie patrzenie na ręce władzy – niezależnie od linii redakcyjnej. Przecież bracia Karnowscy mają prawo mieć konserwatywne poglądy, ale ich obowiązkiem jako dziennikarzy jest w trakcie takiego wywiadu drążyć niewygodne dla władzy tematy, wszystko jedno czy sprawuje ją Donald Tusk, Jarosław Kaczyński czy ktokolwiek inny (zabawny przykład drążenia ze strony dziennikarza można było w ostatnich dniach znaleźć w rozmowie z chwilowym prezesem stowarzyszenia Wiosna – na poprawę humoru!). Zamiast tego widzimy tu rozmowę ludzi, którzy ewidentnie trzymają wspólny front i starają się wspólnie złagodzić skutki publikacji „Gazety Wyboczej”. Niezależnie od tego czy doniesienia te okażą się „bombą” czy „kapiszonem”, mamy do czynienia z przejawem plemienności w debacie publicznej, która jest jednym z jej największych obciążeń.

A propos obciążeń. REM to nie tylko faza snu. To również akronim Rady Etyki Mediów. Trudno jednoznacznie stwierdzić jaki jest status tego ciała, ponieważ znalezienie jakichkolwiek informacji na jego temat graniczy z cudem. Wikipedia wprawdzie prezentuje jego historię, ale nie istnieje żadna oficjalna strona tej organizacji (?) ani nie widnieje ona w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Tymczasem w ostatnim tygodniu, w odpowiedzi na pismo Związku Miast Polskich, sformułowała bardzo obciążający Telewizję Publiczną dokument:

 

Przytoczmy najistotniejszy fragment tego pisma:

„Rada skupiła uwagę na kilkunastu publikacjach TVP, głównie z 2018 roku. Stwierdziła, że autorzy tych publikacji manipulują faktami, sugestiami i domniemaniami tak, by przedstawić Pawła Adamowicza jako osobę niegodną zaufania. W żadnej z analizowanych przez REM publikacji nie dano Pawłowi Adamowiczowi szansy odparcia zarzutów, przedstawienia argumentów zaprzeczających oskarżeniom formułowanym wprost, między wierszami, lub w tytułach zniekształcających rzeczywisty przebieg opisywanych wydarzeń lub naginających fakty tak, by przemawiały przeciwko prezydentowi Gdańska. Był obiektem oszczerstw, ale nie miał prawa do obrony.”

W dalszej części przewodniczący REM Ryszard Bańkowicz pisze, że TVP złamała pięć z siedmiu zasad zapisanych w Karcie Etycznej Mediów: zasadę prawdy, zasadę obiektywizmu, zasadę oddzielenia informacji od komentarza, zasadę szacunku i tolerancji, a także zasadę pierwszeństwa dobra odbiorcy.

Stanowisko bardzo jednoznaczne i bardzo obciążające TVP. Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich jednoznacznie odcięło się od tej opinii wydając oficjalny komunikat. Dzięki niemu możemy dowiedzieć się nieco więcej na temat samej Rady i kontrowersji, w tym także politycznych, jakie budziła ona we wcześniejszych latach. Trudno się jednak dziwić takiemu stanowisku SDP, które niestety ma bardzo wyraźną „linię redakcyjną” i mocno sprzyja obecnej władzy.

Nie możemy pozostawić tej sprawy bez komentarza jako Instytut Dyskursu i Dialogu. Otóż naszym zdaniem, jeżeli poważne ciało formułuje tak jednoznaczną opinię, nie może poprzestać na dwustronicowym piśmie. Musi szczegółowo uzasadnić dlaczego wydała taki a nie inny „werdykt” w tej sprawie. Tym bardziej, że z naszych ustaleń wynika, że w opinii tej mamy do czynienia z nieprawdą. Wśród materiałów, które analizowali nasi Wolontariusze w ramach programu INDID MEDIA WATCH znalazł się jeden materiał, który krytycznie odnosił się do osoby śp. prezydenta Pawła Adamowicza. Został on opublikowany w „Wiadomościach” o 19:30, w dniu 16.10.2018, od minuty 21:58. W odniesieniu do rzeczonego polityka padają następujące sformułowania:

„Czarne chmury zbierają się nad Pawłem Adamowiczem”

„Portal wpolityce napisał, że jego teściowa, która przekazywała Adamowiczowi ogromne darowizny, dostała w 2010 roku pełnomocnictwo na działalność ubezpieczeniową od Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Jednym z udziałowców strefy jest Miasto Gdańsk”

Następnie pojawia się wypowiedź przedstawiciela magistratu, Piotra Grzelaka (wiceprezydenta Gdańska), który mówi:

„Nie komentujemy spraw, które nie są związane z pełnieniem funkcji prezydenta Gdańska przez kandydata na prezydenta Pawła Adamowicza”

I to koniec wątku związanego z Pawłem Adamowiczem w materiale, którego autorem był Konrad Wąż.

Trzeba przyznać, że materiał ten prezentuje oczywiście niekorzystne dla Pawła Adamowicza informacje, ale mieszczą się one w granicach działalności dziennikarskiej i nie są niczym szczególnym. Tym bardziej, że dano głos przedstawicielowi Prezydenta – Piotrowi Grzelakowi, który zrezygnował z możliwości skomentowania tej sprawy. Rzetelność dziennikarska, polegająca na możliwości zabrania głosu przez osobę krytykowaną została w ten sposób dochowana.

Dalecy jesteśmy od bronienia „Wiadomości” TVP w takim kształcie, jaki przyjęły one obecnie. Wręcz przeciwnie – mają charakter propagandowy i są przykładem tego jak nie należy tworzyć (zwłaszcza publicznych) mediów. Ale musimy uczciwie oceniać także jej działania.

Rada Etyki Mediów w swoim piśmie napisała: „W żadnej z analizowanych przez REM publikacji nie dano Pawłowi Adamowiczowi szansy odparcia zarzutów, przedstawienia argumentów zaprzeczających oskarżeniom”. To jakie Państwo publikacje analizowaliście, skoro w jedynej, do której dotarli Wolontariusze INDID, akurat taka możliwość jest?

Prosimy o szczegółową analizę Państwa stanowiska – z przykładami konkretnych materiałów, w których znajdują się opisywane przez Państwa zjawiska. Bardzo chętnie się z nią zapoznamy. Dopóki jednak Państwo tego nie zrobicie bardzo prosimy o nieferowanie wątpliwej jakości bezpodstawnych wyroków o charakterze politycznym, które mogą tylko zaognić spór (zaogniony już wcześniej do granic możliwości) w bardzo delikatnej sprawie, jaką była tragiczna śmierć śp. Pawła Adamowicza. Ostatnią cechą, jaką powinna się charakteryzować taka instytucja jak Rada Etyki Mediów jest plemienność. Jeżeli udowodnicie Państwo, że to, co napisaliście w piśmie ma podstawy w solidnie przeprowadzonej bezstronnej analizie, będziemy pierwszymi, którzy Państwu przyklasną.

W interesie nas wszystkich jest, żeby nasza debata publiczna wyszła z głębokiego snu w fazie REM, a rozmaici jej uczestnicy zachowywali się po prostu przyzwoicie, mimo różnic, jakie ich dzielą.

Opinie wyrażane na blogu są opiniami autorów współpracujących z Instytutem Dyskursu i Dialogu. Każdy, kto chce wyrazić swoją opinię w ten sposób jest mile widziany! Zachęcamy do publikowania na naszym blogu, pod warunkiem, że we wpisie te same standardy będą stosowane wobec wszystkich stron sporu. Chętnych do publikowania prosimy o kontakt na: biuro@indid.pl

Instytut Dyskursu i Dialogu, wszelkie prawa zastrzeżone.

Debata „Czy to już koniec pandemii Covid-19”?

Debata „Czy to już koniec pandemii Covid-19”?

Będziemy na Slot Art Festival 2022!

Będziemy na Slot Art Festival 2022!

„IV Władza” w lesie, czyli edukujemy na Zlocie Drużyn ZHP Chorągwi Krakowskiej „CHODŹMY”

„IV Władza” w lesie, czyli edukujemy na Zlocie Drużyn ZHP Chorągwi Krakowskiej „CHODŹMY”

2. Zjazd Stacjonarny II edycji Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej SOCNGO

2. Zjazd Stacjonarny II edycji Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej SOCNGO

Raport podsumowujący monitoring przekazów medialnych nt. pandemii COVID-19

Raport podsumowujący monitoring przekazów medialnych nt. pandemii COVID-19

Zjazd Wolontariuszy INDID 2022

Zjazd Wolontariuszy INDID 2022

V Zjazd „Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej NGO”!

V Zjazd „Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej NGO”!

Szkolenia w Jeleniej Górze!

Szkolenia w Jeleniej Górze!

Szkolenie w Jeleniej Górze

Szkolenie w Jeleniej Górze

Szkolenia w Wałbrzychu

Szkolenia w Wałbrzychu

Szkolenie w Krakowie!

Szkolenie w Krakowie!

Szkolenia we Wrocławiu!

Szkolenia we Wrocławiu!

Rekomendacje dla NGO!

Rekomendacje dla NGO!

Nie daj się dezinformacji – wiarygodne źródła informacji z Ukrainy

Nie daj się dezinformacji – wiarygodne źródła informacji z Ukrainy

Dobry Dziennikarz 2021

Dobry Dziennikarz 2021

Spotkanie informacyjne nt. projektu!

Spotkanie informacyjne nt. projektu!

Dołączamy do K-PFOP!

Dołączamy do K-PFOP!

Szkoła Odpowiedzialności Cyfrowej NGO

Szkoła Odpowiedzialności Cyfrowej NGO

Andrzej Stankiewicz z nagrodą Dobrego Dziennikarza 2020!

Andrzej Stankiewicz z nagrodą Dobrego Dziennikarza 2020!

Gala Dobrego Dziennikarstwa 2020!

Gala Dobrego Dziennikarstwa 2020!

Monitoring kampanii prezydenckiej

Monitoring kampanii prezydenckiej

Trzeci numer D&D

Trzeci numer D&D

Praktyki studenckie online

Praktyki studenckie online

Konferencja „Co z tym dziennikarstwem?”

Konferencja „Co z tym dziennikarstwem?”

Zmieńmy MEDIA na DOBRE – zbiórka publiczna na monitorowanie mediów

Zmieńmy MEDIA na DOBRE – zbiórka publiczna na monitorowanie mediów

INDID MEDIA WATCH w Oxfordzie

INDID MEDIA WATCH w Oxfordzie

Wydajemy czasopismo!

Wydajemy czasopismo!

Konferencja w Bonn

Konferencja w Bonn

Wśród liderów światowej debaty — XXIX Forum Ekonomiczne w Krynicy

Wśród liderów światowej debaty — XXIX Forum Ekonomiczne w Krynicy

Byliśmy na Slot Art Festival 2019

Byliśmy na Slot Art Festival 2019

Debata „7 Grzechów Głównych Dziennikarstwa”

Debata „7 Grzechów Głównych Dziennikarstwa”

Instytut Dyskursu i Dialogu na Personal Democracy Forum 2019!

Instytut Dyskursu i Dialogu na Personal Democracy Forum 2019!

Zjazd Wolontariuszy 2018

Zjazd Wolontariuszy 2018

Szkolenie w Katowicach

Szkolenie w Katowicach

Zjazd Wolontariuszy INDID!

Zjazd Wolontariuszy INDID!

Konferencja podsumowująca projekt „Senior też Badacz!”

Konferencja podsumowująca projekt „Senior też Badacz!”

Konsultacje metodologii INDID!

Konsultacje metodologii INDID!

Projekty badawcze seniorów

Projekty badawcze seniorów

Wykłady z seniorami z ostatniego tygodnia

Wykłady z seniorami z ostatniego tygodnia

Wykład w Aleksandrowie Kujawskim

Wykład w Aleksandrowie Kujawskim

Inauguracja zajęć w ramach projektu „Senior też badacz!” – UTW Chełmno

Inauguracja zajęć w ramach projektu „Senior też badacz!” – UTW Chełmno

Konsultacje społeczne w Białym Borze (gmina Grudziądz)

Konsultacje społeczne w Białym Borze (gmina Grudziądz)

Relacja z seminarium w KPRM

Relacja z seminarium w KPRM

Relacja z EDUKATONU

Relacja z EDUKATONU

Konsultacje społeczne w Grudziądzu

Konsultacje społeczne w Grudziądzu

Materiał na edukaton

Materiał na edukaton

INDID w KPRM

INDID w KPRM

Jedziemy na EDUKATON!

Jedziemy na EDUKATON!

INDID W RADIOWEJ JEDYNCE

INDID W RADIOWEJ JEDYNCE

KONTAKT

 

Instytut Dyskursu i Dialogu
ul. Świętej Katarzyny 5/3, 87-100 Toruń

TEL. 509143332
biuro@indid.pl

 

Jeśli chcesz się z nami spotkać i porozmawiać, nie wahaj się, napisz do nas!

Jeszcze długo zima

Jeszcze długo zima

Czas to wreszcie wyraźnie powiedzieć – jest źle. A nawet bardzo źle. Nie ma co tego dłużej ukrywać. Po tragicznych  wydarzeniach w Gdańsku i zamordowaniu prezydenta Pawła Adamowicza rozgorzała dyskusja na temat wpływu mediów na obywateli i problemu coraz częstszego występowania mowy nienawiści, zwłaszcza w Internecie. Nadzieja na refleksję, poprawę trwała bardzo krótko. Szybko okazało się, że to wydarzenie – zamiast nas zjednoczyć – jeszcze bardziej nas podzieliło. Żadna ze stron sporu nie pozostaje tu bez winy, jednak bardziej wyważeni publicyści apelowali i apelują nadal, że najwyższy czas się opamiętać. Instytut Dyskursu i Dialogu powstał właśnie po to – żeby naprawiać debatę publiczną w naszym kraju i podnosić standardy wzajemnego komunikowania, dlatego przyłączamy się do tych apeli. Od teraz – w (niemal) każdy wtorek – prezentować będziemy wpis na blogu podsumowujący wydarzenia około-medialne z mijającego tygodnia. Będziemy starać się piętnować hipokryzję i podwójne standardy każdej ze stron, ale też odnotowywać pozytywne zjawiska (jeśli takowe wystąpią). Nasz blog nosi nazwę „W rzeczy samej”. Startujemy!

Po pierwsze, aż trudno uwierzyć, że w tak krótkim czasie po tragicznych wydarzeniach gdańskich doszło do eskalacji agresji w postaci ataku na Magdalenę Ogórek, która pracuje w TVP, a następnie całej serii fatalnych wydarzeń, które po nim nastąpiły. Niezależnie od postrzegania byłej kandydatki SLD na prezydenta, takie rzeczy nie powinny się zdarzać, gdyż nakręcają tylko spiralę nienawiści. Nikogo nie wolno w taki sposób traktować – ani z prawej, ani z lewej strony. Na szczęście Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar jednoznacznie negatywnie odniósł się do formy protestu mówiąc:

„Kiedy przekraczamy tę granicę i powodujemy po drugiej stronie lęk, protest przestaje być już pokojowy. Tymczasem Konstytucja gwarantuje wolność jedynie pokojowych zgromadzeń (…) Niezależnie od oceny ich działalności, dziennikarzom co do zasady należy się szczególna ochrona, ponieważ są narażeni na krytykę i szykany ze strony współobywateli lub władzy.”

Jego słowa przywołuje portal OKO.PRESS, który w swoim artykule niestety próbuje niuansować to wydarzenie zamiast jednoznacznie je potępić. Podobnie na Twitterze sprawę skomentowali między innymi red. Ewa Siedlecka i Waldemar Kuczyński. Ciekawe czy gdyby ofiarą napaści był któryś/aś z pracowników „Gazety Wyborczej” albo „Polityki” podejście by było takie samo?

Atak na Magdalenę Ogórek stał się również pretekstem dla prezesa TVP, Jacka Kurskiego, do sformułowania zaiste absurdalnej tezy na Twitterze. W swoim patetycznym tonie nazwał on powyższe wydarzenia „atakiem na ostoję prawdy, wolności pluralizmu medialnego w PL”. Trudno o sformułowanie jakiegoś rozsądnego komentarza odnośnie do tych słów, zwłaszcza w świetle tego, co oglądamy na co dzień o 19:30.

Komentarz jest jednak niezbędny jeśli chodzi o dalsze działania „Wiadomości” TVP w kwestii opublikowania wizerunków osób biorących udział w napadzie na Magdalenę Ogórek. Jacek Kurski – bo trudno podejrzewać kogoś innego o decyzję w tej sprawie – postanowił jak widać zastosować zasadę (parafrazując starotestamentową formułę): lincz za lincz. O ile należy te osoby jednoznacznie skrytykować za zachowanie pod gmachem TVP, o tyle „Wiadomości” zachowały się skrajnie nieodpowiedzialnie i również zasługują na pełne potępienie. Tak się po prostu nie robi! Strach pomyśleć jakie będą kolejne ruchy walczących ze sobą plemion…

Chyba warto w tym miejscu kilka prostych zasad, które sformułowaliśmy w INDID tuż po ataku na Pawła Adamowicza. Dziś są jeszcze bardziej aktualne niż wówczas, a ich stosowanie każdy powinien zacząć od siebie:

1. Szanujmy wszystkich, z którymi dyskutujemy, a w szczególności tych, z którymi się nie zgadzamy. Nie ubliżajmy, bo to tylko nakręca spiralę nienawiści. Używajmy wyważonych argumentów. Demokracja polega przecież na tym, żeby się „pięknie różnić”!
2. Nie dajmy się wciągać w emocjonalne zagrywki ze strony mediów, polityków, etc. Tym podmiotom tak naprawdę zależy, żeby nas skłócić i non-stop ze sobą antagonizować. Bo wtedy jesteśmy łatwiej sterowalni.
3. Nie wyciągajmy wniosków zbyt pochopnie, zwłaszcza pod wpływem emocji. Uruchommy krytyczne myślenie i samodzielnie oceniajmy fakty, takimi, jakie one są.
4. Jeśli widzimy, że jakieś medium manipuluje, stosuje propagandę i/lub próbuje znacznie upraszczać rzeczywistość – zgłośmy to do odpowiednich organów, instytucji, organizacji (np. do nas), a następnie przestańmy oglądać/słuchać/czytać. Decyzje konsumenckie to coś, czego media boją się najbardziej.
5. Powstrzymajmy się od udostępniania treści (np. memów), które mają na celu poniżyć, upodlić, wyśmiać, skompromitować tych, których nie lubimy lub z którymi się nie zgadzamy. Zawsze, kiedy czujesz taką potrzebę zastanów się czy sam/a chciał(a)byś się na takim „memie” znaleźć?
6. Pamiętajmy, że każdy może zbłądzić w debacie publicznej i wypowiadać/publikować treści nieodpowiednie (nienawistne, manipulanckie, insynuacyjne, itp.). Błędy zdarzają się każdemu. Dlatego umiejmy w takich sytuacjach wytknąć je także osobom, z którymi na co dzień się zgadzamy. Konstruktywna krytyka od przyjaciela, to coś niezwykle cennego.

Miejmy nadzieję, że powyższe sugestie choć odrobinę zmniejszą ilość zła, jakie wylewa się z różnych kanałów komunikacji. Trudno jednak o optymizm w tej kwestii. Wydaje się, że jeszcze długo panować będzie w naszej debacie publicznej zima, mimo, że niektórzy widzą już wiosnę…

A propos Wiosny! Druga sprawa, o której warto napisać, to konwencja inaugurująca nową partię Roberta Biedronia. Nazwa niby ciekawa, ale jakby skądś już znana… Ale nie to jest w tej sprawie najciekawsze. Otóż po raz pierwszy od dawna można było zaobserwować, że TVN24 i TVP Info relacjonują to samo wydarzenie w sposób identyczny! Dokładnie tak, jak ono przebiegało. Nawet paski w TVP Info były zupełnie neutralne (vide zdjęcie u góry). „Można? Można!” Chciałoby się rzec. Zupełnie inaczej niż na przykład tutaj:

Ale niestety, sprawa ma drugie dno. Można z niemal 100%-tową pewnością powiedzieć, że ta chwilowa rzetelność TVP Info jest spowodowana strategiczną decyzją, aby wspierać działania Roberta Biedronia w nadziei, że jego „Wiosna” urwie trochę punktów procentowych np. Platformie Obywatelskiej. Czysta kalkulacja, która ma pomóc wygrać wybory Prawu i Sprawiedliwości. Czy słuszna? Czas pokaże.

Opinie wyrażane na blogu są opiniami autorów współpracujących z Instytutem Dyskursu i Dialogu. Każdy, kto chce wyrazić swoją opinię w ten sposób jest mile widziany! Zachęcamy do publikowania na naszym blogu, pod warunkiem, że we wpisie te same standardy będą stosowane wobec wszystkich stron sporu. Chętnych do publikowania prosimy o kontakt na: biuro@indid.pl

Instytut Dyskursu i Dialogu, wszelkie prawa zastrzeżone.

Debata „Czy to już koniec pandemii Covid-19”?

Debata „Czy to już koniec pandemii Covid-19”?

Będziemy na Slot Art Festival 2022!

Będziemy na Slot Art Festival 2022!

„IV Władza” w lesie, czyli edukujemy na Zlocie Drużyn ZHP Chorągwi Krakowskiej „CHODŹMY”

„IV Władza” w lesie, czyli edukujemy na Zlocie Drużyn ZHP Chorągwi Krakowskiej „CHODŹMY”

2. Zjazd Stacjonarny II edycji Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej SOCNGO

2. Zjazd Stacjonarny II edycji Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej SOCNGO

Raport podsumowujący monitoring przekazów medialnych nt. pandemii COVID-19

Raport podsumowujący monitoring przekazów medialnych nt. pandemii COVID-19

Zjazd Wolontariuszy INDID 2022

Zjazd Wolontariuszy INDID 2022

V Zjazd „Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej NGO”!

V Zjazd „Szkoły Odpowiedzialności Cyfrowej NGO”!

Szkolenia w Jeleniej Górze!

Szkolenia w Jeleniej Górze!

Szkolenie w Jeleniej Górze

Szkolenie w Jeleniej Górze

Szkolenia w Wałbrzychu

Szkolenia w Wałbrzychu

Szkolenie w Krakowie!

Szkolenie w Krakowie!

Szkolenia we Wrocławiu!

Szkolenia we Wrocławiu!

Rekomendacje dla NGO!

Rekomendacje dla NGO!

Nie daj się dezinformacji – wiarygodne źródła informacji z Ukrainy

Nie daj się dezinformacji – wiarygodne źródła informacji z Ukrainy

Dobry Dziennikarz 2021

Dobry Dziennikarz 2021

Spotkanie informacyjne nt. projektu!

Spotkanie informacyjne nt. projektu!

Dołączamy do K-PFOP!

Dołączamy do K-PFOP!

Szkoła Odpowiedzialności Cyfrowej NGO

Szkoła Odpowiedzialności Cyfrowej NGO

Andrzej Stankiewicz z nagrodą Dobrego Dziennikarza 2020!

Andrzej Stankiewicz z nagrodą Dobrego Dziennikarza 2020!

Gala Dobrego Dziennikarstwa 2020!

Gala Dobrego Dziennikarstwa 2020!

Monitoring kampanii prezydenckiej

Monitoring kampanii prezydenckiej

Trzeci numer D&D

Trzeci numer D&D

Praktyki studenckie online

Praktyki studenckie online

Konferencja „Co z tym dziennikarstwem?”

Konferencja „Co z tym dziennikarstwem?”

Zmieńmy MEDIA na DOBRE – zbiórka publiczna na monitorowanie mediów

Zmieńmy MEDIA na DOBRE – zbiórka publiczna na monitorowanie mediów

INDID MEDIA WATCH w Oxfordzie

INDID MEDIA WATCH w Oxfordzie

Wydajemy czasopismo!

Wydajemy czasopismo!

Konferencja w Bonn

Konferencja w Bonn

Wśród liderów światowej debaty — XXIX Forum Ekonomiczne w Krynicy

Wśród liderów światowej debaty — XXIX Forum Ekonomiczne w Krynicy

Byliśmy na Slot Art Festival 2019

Byliśmy na Slot Art Festival 2019

Debata „7 Grzechów Głównych Dziennikarstwa”

Debata „7 Grzechów Głównych Dziennikarstwa”

Instytut Dyskursu i Dialogu na Personal Democracy Forum 2019!

Instytut Dyskursu i Dialogu na Personal Democracy Forum 2019!

Zjazd Wolontariuszy 2018

Zjazd Wolontariuszy 2018

Szkolenie w Katowicach

Szkolenie w Katowicach

Zjazd Wolontariuszy INDID!

Zjazd Wolontariuszy INDID!

Konferencja podsumowująca projekt „Senior też Badacz!”

Konferencja podsumowująca projekt „Senior też Badacz!”

Konsultacje metodologii INDID!

Konsultacje metodologii INDID!

Projekty badawcze seniorów

Projekty badawcze seniorów

Wykłady z seniorami z ostatniego tygodnia

Wykłady z seniorami z ostatniego tygodnia

Wykład w Aleksandrowie Kujawskim

Wykład w Aleksandrowie Kujawskim

Inauguracja zajęć w ramach projektu „Senior też badacz!” – UTW Chełmno

Inauguracja zajęć w ramach projektu „Senior też badacz!” – UTW Chełmno

Konsultacje społeczne w Białym Borze (gmina Grudziądz)

Konsultacje społeczne w Białym Borze (gmina Grudziądz)

Relacja z seminarium w KPRM

Relacja z seminarium w KPRM

Relacja z EDUKATONU

Relacja z EDUKATONU

Konsultacje społeczne w Grudziądzu

Konsultacje społeczne w Grudziądzu

Materiał na edukaton

Materiał na edukaton

INDID w KPRM

INDID w KPRM

Jedziemy na EDUKATON!

Jedziemy na EDUKATON!

INDID W RADIOWEJ JEDYNCE

INDID W RADIOWEJ JEDYNCE

KONTAKT

 

Instytut Dyskursu i Dialogu
ul. Świętej Katarzyny 5/3, 87-100 Toruń

TEL. 509143332
biuro@indid.pl

 

Jeśli chcesz się z nami spotkać i porozmawiać, nie wahaj się, napisz do nas!